تبلیغات
شُبیر علیه السلام - آیا صحت دارد که امام حسین ـ علیه السلام ـ خون علی اصغر ـ علیه السلام ـ را به سوی دشمنان پرتاب کرده است؟
 
درباره وبلاگ


تا آفتاب از حرکات تو می وزد از سمت سیب ، عطر صفات تو می وزد . دل می دهیم ، پنجره را باز می کنیم باران گرفته ، یا کلمات تو می وزد ؟ دل می شویم ، محض تپیدن به پای تو در خاک کوچه ای که حیات تو می وزد اینکه چقدر بوی شهادت ، چقدر صبح اینکه چقدر از نفحات تو می وزد ! امشب بهار می دمد از خون روشنت فردا بهشت از برکات تو می وزد . من ایستاده ام به تماشای زیستن جایی که موج موج فرات تو می وزد و با هر اذان به یاد همان ظهر چاک چاک گیسوی خون چکان صلات تو می وزد . کشتی شکستگان تو را بیم موج نیست ،آنجا که بادبان نجات تو می وزد

مدیر وبلاگ : عبرات
آیا صحت دارد که امام حسین ـ علیه السلام ـ خون علی اصغر ـ علیه السلام ـ را به سوی دشمنان پرتاب کرده است؟
عموم مورخان واقعة عاشورا، از شهادت طفل کوچکی از فرزندان امام حسین ـ علیه السلام ـ به وسیلة تیر، یاد کرده اند. البته آنان در نام و چگونگی شهادت او اختلاف نظر دارند: بعضی صرفاً به کلمة «طفلی از امام حسین ـ علیه السلام ـ » اکتفا کرده و نامی از او نبرده اند.(1)

بعضی دیگر نام او را عبدالله(2) و عده ای هم نام او را علی (علی اصغر) گفته اند.(3)

این اختلاف در جزئیات شهادت آن طفل هم وجود دارد(4)؛ با اینکه تمامی این مورخان شهادت او را به وسیلة تیر اندازی دشمنان می دانند، ولی در مورد چگونگی ریختن خون آن شهید (که مساله مورد سوال نیز است) اختلاف دارند: عده ای مانند شیخ مفید و شیخ طبری به واسطة حدیث ابومخنف «قدیمی ترین مورخ واقعة عاشورا» از امام باقر ـ علیه السلام ـ اینگونه نقل کرده اند که: امام کف دستش را به زیر محل خونریزی برد و هنگامی که پر شد آن را بر زمین ریخت: «فلما امتلاء کفه، صبه فی الارض»(5)

عده ای دیگر هم مساله را به صورت دیگری نقل کرده اند: «امام پس از پر شدن کف دستش خون را به آسمان پرتاب کرد: «یاخذ الدم من نحره و لبته، فیرمی به الی السماء»(6) طبعاً با توجه به قدمت و اعتبار بیشتر منابعی که واقعه را به صورت اول (ریختن خون به زمین) ذکر کرده اند، ظاهراً باید این نقل را ترجیح دهیم، مگر اینکه پرتاب خون را به آسمان را مربوط به یک قضیة دیگر بدانیم که بسیار بعید است. ولی در هر حال آن چه که در سوال آمده است: (پرتاب خون به سوی دشمنان) در هیچ یک از منابع (حتی منابع متاخر و ضعیف) نیز نیامده است.

نکتة بسیار مهم دیگر آن است که در هیچ یک از منابعی که ذکر کردیم، مسالة آب خواستن از لشکر دشمن برای این کودک نیامده است. آنها اکثراً شهادت این طفل را به هنگام وداع امام ـ علیه السلام ـ با او ذکر کرده اند. نقل آب خواستن از لشکر دشمن تنها در بعضی از منابع ضعیف و سست و بی ارزش مانند اسرار الشهادة(7) آمده است.(8)

چنین عملی بوضوح با عزتمندی و غیرت امام حسین ـ علیه السلام ـ در تضاد است و متاسفانه این منابع سست جهت ترسیم واقعه ای صرفاً حزن آمیز و ترحم برانگیز، امام را در حالتی که برای کودکش جرعه ای آب از دشمن التماس می کند، ترسیم کرده اند.

نتیجه گیری: از آن چه گفته شد، نتیجه گرفته می شود که پرتاب خون علی اصغر ـ علیه السلام ـ به سوی دشمنان صحت ندارد، آن چه که در کتب تاریخی آمده یا حاکی از ریختن خون به زمین است و یا پرتاب آن به سوی آسمان.

پی نوشت ها :
(1) . ابوحنیفه احمد بن داوود دینوری، الاخبار الطوال، مصر، مطبعة السعادة، چاپ اول، 1330ق، ص255؛ احمد بن ابی واضح یعقوبی، تاریخ یعقوبی، بیروت، دارصادر، چاپ ششم، 1995م، ج2، ص245.

(2) . احمد بن یحیی بلاذری، جمل من انساب الاشراف، تحقیق دکتر سهیل زکار، دارالفکر، چاپ اول، 1417ق، ج3، ص4078؛ ابوالفرج الاصفهانی، مقاتل الطالبین، نجف، مطبعة الحیدریة، 1385ق، ص59؛ شیخ مفید، الارشاد، سلسلة المولفات، بیروت، دارالمفید، 1414ق، ج2، ص135؛ عزالدین بن اثیر، الکامل فی التاریخ، بیروت، دارالکتاب العربی، چاپ دوم، 1387ق، ج3، ص294.
(3) . احمد بن اعثم، الفتوح، دایرة المعارف العثمانیه، حیدرآباد، چاپ اول، 1391ق، ج5، ص209؛ محمد بن علی بن شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، قم، المطبعة العلمیة، بی تا، ج 4، ص 109.
(4) . جهت مطالعة بیشتر مراجعه کنید: به تحقیقی دربارة اول اربعین حضرت سید الشهداء، شهید قاضی طباطبایی، بنیاد علمی و فرهنگی شهید قاضی، چاپ سوم، 1368 ش، ص660 الی 679.
(5) . محمد بن جریر طبری، تاریخ طبری، تحقیق محمد ابوالفضل ابراهیم، مصر، دارالمعارف، چاپ دوم، بی تا، ج5، ص448؛ الارشاد، همان، ج2، ص135؛ فضل بن حسن طبرسی، اعلام الوری باعلام المهدی، نجف، مکتبة الحیدریة، چاپ سوم، 1390ق، ص247ـ248.
(6) . مقاتل الطالبین، همان، ص59ـ60؛ ابن شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ج4، ص109.
(7) . فاضل دربندی، اکسیر العبادات فی اسرار الشهادات، تحقیق محمد جمعه بادی و عباس الجمری، قم، ذوی القربی، چاپ اول، 1420ق، ج2، ص609.
(8) . جهت اطلاعات بیشتر نگاه کنید به مقالة «عزت طلبی در نهضت امام حسین ـ علیه السلام ـ ) نوشته نعمت الله صفری فروشانی، در فصلنامة حکومت اسلامی، شمارة 26، صص 79 الی 118.
امکانات جانبی